28 września 2022

Scholar.edu.pl

Szkoła, edukacja, nauka

Teorie na temat wyginięcie dinozaurów

Przez 150 milionów lat najbardziej rozpowszechnionymi stworzeniami na Ziemi były pewne duże gady znane jako dinozaury. Największy z lądowych przedstawicieli tego gatunku mógł ważyć nawet do 85 ton. Wielkie ichtiozaury i plezjozaury dominowały w morzach, podczas gdy pterozaury szybowały w powietrzu z gigantycznymi skrzydłami o rozpiętości do 6 metrów.

Później, około 70 milionów lat temu, wszystkie te potworne stworzenia wyginęły – nie z dnia na dzień, ale w dość krótkim czasie, powiedzmy miliona lat. Inne formy życia zwierzęcego, takie jak prymitywne ryby, ssaki i ptaki, uszły bez szwanku, podobnie jak życie roślinne. Na temat tego wymierania wysuwano różne przypuszczenia – ale tylko przypuszczenia. Nikt nie wie na pewno, co było tego przyczyną. Niektórzy uważają, że było to spowodowane zmianą klimatu.

Tam, gdzie kiedyś był łagodny klimat, z bagnami i płytkimi morzami, powstały góry. Kontynent wysechł, morza się pogłębiły, a pory roku nabrały surowego charakteru. Trudno jednak uwierzyć, że nie było regionów o odpowiednim klimacie. Poza tym, morza nie musiały być naruszone.

Inni sugerują, że być może prymitywne ssaki zaczęły żywić się jajami dinozaurów i w ten sposób je wytępiły. Kolejna z teorii mówi, że to asteroida spowodowała wyginięcie dinozaurów, na ten temat możesz dowiedzieć się więcej tutaj.  Inna możliwość jest taka, że dinozaury nagle przeszły dużą liczbę mutacji, a ponieważ większość z nich była niekorzystna, nadmierna liczba dinozaurów spowodowała wyginięcie gatunku. To wyjaśnienie wzbudziło duże zainteresowanie, ale skąd ten nagły wzrost liczby mutacji?

Jedną z przyczyn tych zmian jest promieniowanie kosmiczne. W rzeczywistości Ziemia jest nieustannie bombardowana przez promienie kosmiczne, które mogą powodować zmiany, jakie pojawiają się w dzisiejszych organizmach. Obecne tempo mutacji nie jest zbyt wysokie, ale wyobraźmy sobie, co by się stało, gdyby od czasu do czasu w naszą planetę uderzył bardzo silny strumień promieniowania.

Gdyby supernowa wybuchła mniej więcej w pobliżu Układu Słonecznego, Ziemia zostałaby zalana promieniami kosmicznymi; oszacowali, że średnio co dziesięć milionów lat Ziemia otrzymywałaby dawkę promieni kosmicznych siedem tysięcy razy większą niż obecnie.

Może więc być tak, że 70 milionów lat temu nasza planeta doznała ogromnego wstrząsu wywołanego promieniami kosmicznymi. Ale jeśli tak, to dlaczego dotyczyło to tylko dinozaurów, a nie innych stworzeń? Być może miało to na nie wpływ, tyle że system biologiczny dinozaurów był tak skomplikowany, że czynił je znacznie bardziej podatnymi na mutacje. Dinozaury w ostatnich okresach swojego istnienia składały jaja o bardzo grubych skorupkach, a anomalia ta mogła być wynikiem mutacji. Ponieważ coraz trudniej było rozbić skorupę, wskaźnik urodzeń stawał się coraz niższy.